Wanneer heb je een vergunning nodig voor een dakkapel?

Een dakkapel aan de achterkant is vaak vergunningvrij. Aan de voorkant beslist de gemeente. Dit zijn de maten uit het Bbl en de uitzonderingen.

Voor een dakkapel aan de achterkant van een huis heb je meestal geen vergunning nodig, zolang hij binnen vijf vaste maten blijft. Dat geldt ook voor een zijkant van het dak die niet naar de straat of ander openbaar toegankelijk gebied kijkt. Die regel staat in artikel 2.29 van het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl). Voor een dakkapel aan de voorkant, of aan een zijkant die je vanaf de straat ziet, bepaalt het omgevingsplan van de gemeente of een vergunning nodig is. Voor een dakkapel op een monument heb je een vergunning nodig.

Twee kanten van één dakkapel

Onder de Omgevingswet kijkt de overheid op twee manieren naar een dakkapel. Het technische deel gaat over veiligheid, gezondheid, duurzaamheid en bruikbaarheid. Voor dat deel is een dakkapel altijd vergunningvrij (artikel 2.27 Bbl). Het ruimtelijke deel gaat over hoe de dakkapel in zijn omgeving past, zoals de maten en het uiterlijk. Of je een vergunning nodig hebt, hangt dus af van dat ruimtelijke deel. Het Informatiepunt Leefomgeving (IPLO) legt dat verschil uit.

De vijf maten voor de achterkant

Een dakkapel in het achterdakvlak, of in een zijdakvlak dat niet naar openbaar toegankelijk gebied is gekeerd, is vergunningvrij als hij aan alle vijf eisen voldoet.

  • Hij heeft een plat dak.
  • Hij is vanaf de voet van de dakkapel niet hoger dan 1,75 meter.
  • De onderkant zit meer dan 0,5 meter en minder dan 1 meter boven de dakvoet.
  • De bovenkant zit meer dan 0,5 meter onder de nok.
  • De zijkanten zitten meer dan 0,5 meter van de zijkanten van het dakvlak.

Voldoet de dakkapel aan één van deze eisen niet, dan geldt de landelijke vrijstelling niet. Het omgevingsplan bepaalt dan of je een vergunning nodig hebt. Volgens het IPLO gaat de landelijke regel altijd voor op de lokale regels. Een gemeente kan een dakkapel die aan de vijf eisen voldoet dus niet alsnog vergunningplichtig maken.

Aan de voorkant of zichtbaar vanaf de straat

Voor een dakkapel in het voordakvlak of in een zijdakvlak aan de straatkant gelden de regels uit het omgevingsplan van de gemeente. Volgens het IPLO kunnen gemeenten sinds de Omgevingswet zelf aanpassen wat daar vergunningvrij is. Wat in de ene gemeente zonder vergunning mag, kan in de buurgemeente vergunningplichtig zijn. Controleer het per adres met de Vergunningcheck in het Omgevingsloket, waar ook de Rijksoverheid naar verwijst.

Monumenten en beschermd stadsgezicht

Op of aan een monument blijft van artikel 2.29 alleen gewoon onderhoud vergunningvrij (artikel 2.30 Bbl). Dat geldt voor gemeentelijke, provinciale en rijksmonumenten, en ook voor monumenten die voorbeschermd zijn. Een dakkapel op een monument is daarom volgens het IPLO vergunningplichtig.

In een rijksbeschermd stads- of dorpsgezicht is de ruimte kleiner. Daar blijft een dakkapel alleen vergunningvrij in een achterdakvlak dat niet naar openbaar toegankelijk gebied is gekeerd. Een zijdakvlak valt er dan buiten.

Andere redenen voor een vergunning

De vrijstelling geldt niet voor een huis dat zonder de vereiste vergunning is gebouwd of wordt gebruikt (artikel 2.22 Bbl). Hetzelfde artikel zegt dat het aantal woningen gelijk moet blijven. Wordt de zolder met de nieuwe dakkapel een aparte woning, dan valt dat niet onder vergunningvrij bouwen. Een uitzondering geldt alleen voor huisvesting voor mantelzorg.

Ook een vergunningvrije dakkapel moet voldoen aan de technische regels uit het Bbl en aan het burenrecht uit het Burgerlijk Wetboek, zoals de Rijksoverheid uitlegt. Ziet een vergunningvrije dakkapel er zo uit dat hij het gebouw ernstig ontsiert, dan kan de gemeente achteraf ingrijpen op grond van het omgevingsplan.

Wat dit betekent als dakdekker

De dakkapellen die je in de bekendmakingen ziet, zijn de dakkapellen waarvoor een vergunning is aangevraagd. Dat zijn bijvoorbeeld dakkapellen aan de voorkant, op een monument of met andere maten. Een vergunningvrije dakkapel aan de achterkant wordt niet aangevraagd en komt dus niet in de bekendmakingen. Soms vraagt iemand toch een vergunning aan voor werk dat vergunningvrij blijkt. Dan zegt de gemeente dat in de kennisgeving (artikel 16.64a Omgevingswet).

Een aanvraag is nog geen toestemming om te bouwen. Volg ook het besluit, want een aanvraag kan worden geweigerd of ingetrokken. Hoe die fases verschillen, staat in het verschil tussen een aangevraagde en een verleende omgevingsvergunning.

Klusvang zet dakkapellen apart als eigen soort werk, los van ander dakwerk. Zo zie je per gemeente welke dakkapellen er zijn aangevraagd en welke zijn verleend. De indeling kan fouten bevatten, dus de officiële bekendmaking blijft leidend. Wat dakdekkers verder met Klusvang doen, lees je op de pagina voor dakdekkers.

Veelgestelde vragen

Is een dakkapel met een schuin dak vergunningvrij?

Niet via de landelijke regel, want die vraagt een plat dak. Of je een vergunning nodig hebt, staat dan in het omgevingsplan van de gemeente.

Kan de gemeente een vergunningvrije dakkapel aan de achterkant verbieden?

Nee. De landelijke regel uit het Bbl gaat voor op het omgevingsplan. De gemeente kan wel optreden als de dakkapel het uiterlijk van het gebouw ernstig ontsiert.

Moet een vergunningvrije dakkapel aan bouwregels voldoen?

Ja. Ook zonder vergunning moet de dakkapel voldoen aan de technische regels uit het Bbl en aan het burenrecht.

Hoe weet ik zeker of een vergunning nodig is?

Doe de Vergunningcheck in het Omgevingsloket voor het adres. Bij twijfel vraag je het de gemeente.

Lees ook